G. KARAMANAGA: MËRGIMTARI KADRI LESKOVCI- NXËNËSI I RIZA SHURDHËS

Kafeneja e vogël në afërsi të Plazhit të Vogël. Në tavolinë me ne u ul Kadri Leskovci. Kishte ardhur  prej Gjermanie për pushimin veror.

“ Do të  jemi këtu në Ulqin deri me 20 shtator. Tesh disa vite jemi në pension. Gruaja ime Marijana ka filluar të harrojë, duhet kujdesuar për te vajza edhe unë.”

Kadri në dekadën e gjashtë të shekullit XX ishte nxënësi i Riza Shurdhës, fotografit legjendar të Ulqinit.

“Kam mësuar zanatin e fotografit te Rizoja. Kam punuare edhe në laboratorinë e tij, por edhe si fotograf në plazh. Gruaja e parë e Rizos ka qenë Cveta prej Beogradit. Së bashku me mua ishte nxënëse e punëtore edhe Nada, vajza e Kresho Raçiqit, që kanë jetuar në Ranë. Duke punuar aty e vërejta afërsinë e Rizo Harapit me Nadën. Daja im, Qiro Zyberi, ishte shok i ngushtë me Rizo Harapin. Një herë më  pyeti: “A ke pa ndonjë gjë ndërmjet Rizos edhe Nadës? U përgjigja se unë nuk di gjë. Daja më tha: “Edhe ti qenke si ato dy.” (E vërteta ishte si unë i kisha  vërejtur në odën e territ duke u përqafuar Rizon me Nadën). Dhe kështu, Cveta shkoi për Beograd dhe Rizo Shurdha u martua me Nadën”, e vazhdoi Kadri tregimin e tij.

E pyeta: Më thuaj, se kur ke shkuare në Gjermani?

“Kam pasur 23 vjet. Kemi qenë fukara. Baba ka xan peshk, fëmijë shumë, kena qenë katër vëllezër dhe dy motra. Nëna Havaja është munduar shumë me gjithë babën për të jetuar. Atëherë filloi turizmi masovik. Erdhën edhe prej Gjermanie dhe vendeve tjera. Në lokalitetin, në Sukë, në afërsi të hotelit “Jadran”, në vitin 1960 organizata rinore “Pan-Europa”, nga Gjermania, ndërtoi pushimore me disa shtëpiza përdheseKëtu u njoftova me Marijanën. Si thuhet: dashuria nuk pyet, nuk ka kufi.

Hoteli “Jadran” gjendej në siujdhesën më të bukur të pjesës bregdetare të Ulqinit, në Sukë. Në këtë vend më përpara ishte shtëpia e cila fillimisht i takonte Ismail Pashës. Pasi ai shkoi me detyrë në Egjipt, shtëpinë e bleu Beqir Suma. Pastaj, në mënyrë të dhunshme, këtë shtëpi e mori mbreti i Malit të Zi, Nikolla i Parë, si rezidencën e tij.

Pjesa e parë e hotel “Jadran”-it u ndërtua më 1938. Pas Luftës së Dytë Botërore vazhdoi rindërtimi, në vitin 1945, kështu që kishte kapacitetin prej 120 shtretërve. Tërmeti i vitit 1979 e shkatërron plotësisht dhe kurrë më nuk u rindërtua.

Në këtë vend deri tani nuk u rindërtua më hoteli i dikurshëm.

Kadri kujtohet:

“Ditët e bukura kaluan shpejt, Marjana u kthye për Gjermani. Mbas pak kohe më erdhi me postë  një zarf i madh. Ishte aty garancia dhe 200 marka për rrugë. U nisa  deri në Tivar. Prej Tivarit me autobus deri në Split. I hipa trenit i cili shkonte deri në Gjermani, në Munih. Pas dy ditëve udhëtimi mbërrita në Munih. Dola prej trenit i habitur, shumë drita, ndërtesa, një botë tjetër. Menjëherë, dikush më troklloi në shpinë, u solla, ishte Marijana me shokun tim, Fredin.”

Kadri u punësua në një firmë të madhe për fotografi.

Tash pas shumë viteve, vjen rregullisht në Ulqin. Para 20 viteve ka ndërtuar shtëpinë në kodrën e Meterizit.

Kadri ishte me sheshir në krye. gjithmonë i qeshur, shumë e do shoqërinë.

I fola: “Po të shikoj, shumë i përngjan nëndajës tënde, Neçe Zyberit e cila ishte kojshija jonë, në Kala”

Gjyshja e tij (nëndaja), Neçe Zyberi, ka jetuar në Kalanë e Ulqinit. Me familjen  e djalit të saj, Mustafës, kanë banuar në katin e parë të shtëpisë së Qame Fazlibegut. Neçja ka qenë mamia e të gjithë fëmijëve të Kalasë në atë kohë. Të gjithë neve na ka lindur ajo. Ka qenë grua e urtë, ka pasur një seriozitet dhe një besim të madh. Ashtu siç thotë edhe babai i mjekësisë, Hipokrati, ajo ka ditur ta ruajë çdo gjë lidhur me punën e saj. Kanë jetuar vështirë prej peshkimit.

Më vonë, si mjek i ri vizitova njëherë maminë tonë, Neçe Zyberin.

Ka vdekur në pleqëri të thellë.

– Na flit edhe diçka tjetër për Rizo Harapi Shurdha?

Kadri, me nostalgji, i buzqeshun, fillon tregimin për Rizon dhe ato kohëra:

„Unë kam qenë, nxënësi i dyt i Rizo Harapit. Para meje ka mësuar edhe punuar Mitar Andriqi, prej Limanit. Edhe, Nada, gruja e Rizos, fillon atëherë të punonte te Rizoja. Rizo Shurdha  e ka dashtur shoqërinë. Shpesh herë vinte profesori Ilija Vuksanoviq. Rizo më thonte:- Donesi nam dva (dy birra). I merrshe në hotelin „Republika“. Pas një sahatit thoshte: – Donesi nam opet još 4. Tjetër herë më tha të shkoja te motrat e tija, të cilat kanë banuar sipër apotekës së vjetër, që të sillja tavën me mish të përgatitur. Kur u ktheva, u ulëm të hanim. Rizo m’i dha dy copa mish. Na në shpinë tonë nuk kemi hëngër mish kurrë, vetëm peshk të cilin e zinte baba Qamili.

Kadri vazhdoi: “Në Gjermani më ka ndihmuar shumë përvoja dhe puna në “Foto Pinjesh”, te Rizoja. Kam pasur punën jo të rëndë. Gjithmonë kur kam ardhur në Ulqin e kam takuar Rizon.. Ai ka mbetur mësuesi, miku dhe bamirësi im, ka qenë legjenda e Ulqinit…”

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Presidentja e Kosovës në Mal të Zi: SOT NË PODGORICË, NESËR NË ULQIN
Presidentja e Kosovës në Mal të Zi: SOT NË PODGORICË, NESËR NË ULQIN

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani Sadriu, me ftesë të kryetarit të Malit të Zi, Milo Gjukanoviq, po qëndron sot dhe nesër për një vizitë zyrtare në Mal të Zi. Presidentja Osmani Sadriu

Kryetari Bajraktari: Ngushëllime për viktimat e tërmetit në Turqi
Kryetari Bajraktari: Ngushëllime për viktimat e tërmetit në Turqi

Kryetari i Ulqinit Omer Bajraktari, ka shprehur ngushëllimet e tij të thella për familjet dhe popullin turk në keto momente të vështira pas tërmetit shkatërrues që goditi Turqinë dhe Sirinë. Qytetarët

Nimanbegu: Telegram ngushëllimi për tërmetin shkatërrues në Turqinë juglindore
Nimanbegu: Telegram ngushëllimi për tërmetin shkatërrues në Turqinë juglindore

AMBASADA E REPUBLIKËS SË TURQISË Sh.E.T. Mr. Barış Kalkavan, ambasador   Shkëlqesia Juaj, Si mik me lidhje të gjata historike me Republikën e Turqisë, qytetarët tanë dhe të gjithë shqiptarët ndjehen thellësisht

Në fund të shkurtit: SEANCA E PËRBASHKËT E QEVERISË SË MALIT TË ZI DHE QEVERISË SHQIPTARE
Në fund të shkurtit: SEANCA E PËRBASHKËT E QEVERISË SË MALIT TË ZI DHE QEVERISË SHQIPTARE

Qeveria e Malit të Zi do të mbajë një seancë të përbashkët me qeverinë shqiptare në fund të këtij muaji, mëson Portali Ul-info. Siç pritej, me atë rast në Podgoricë do të nënshkruhen më shumë se 10 marrëveshje

Abazoviq: KONKURS PËR RREGULLIMIN E PLAZHIT TË VOGËL DHE NJË TUNELI ME LIMAN
Abazoviq: KONKURS PËR RREGULLIMIN E PLAZHIT TË VOGËL DHE NJË TUNELI ME LIMAN

Kryeministri i Malit të Zi Dritan Abazoviq njoftoi gjatë vizitës së fundit se do të shpallet një konkurs ndërkombëtar për rregullimin e Plazhit të Vogël dhe një tunelit që do ta lidhë atë me Limanin. “Kjo