Ndërkulturalizmi i Tivarit dhe Ulqinit: SHPIRTI I BASHKEKJETESËS QË RIPËRTIRET NË KOHËT E VËSHTIRA

Hulumtuesi i palodhur, akademiku Pavle Mijoviq, shkruan se Tivari dhe Ulqini, gjatë zhvillimit historik, e plotësojnë shumëfish njëri tjetrin. ”Ato e kanë të ngjashme, ndoshta edhe identike, të kaluarën gjeologjike, klimën dhe format e botës së gjallë. Relievi i tyre është i paracaktuar nga pozita e vendbanimeve në zonën bregdetare poshtë masivit malor të Rumisë i cili i ndanë nga prapavija natyrore – Liqeni i Shkodrës. Të dy qytetet janë të hapur kah ngushtica e Otrantos përmes së cilës kalohet nga deti Adriatik në detin Jon, respektivisht në detin Mesdhe, për ç’ arsye të dy vendet u mishëruan me civilizimet fqinje mesdhetare”, shkruan ky autor.

Në periudhat e paqes dhe stabilitetit Ulqini dhe Tivari bëhen qendra tërheqëse, në veçanti për banorët nga brendësia, por asnjëherë nuk kishte salltanet të tepruar e as shkëlqim të rrejshëm. Kishin fat se perandoritë e mëdha në këto hapësira erdhën në periudhën e pjekurisë së vet.

Është e admirueshme qëndrueshmëria dhe rezistenca e kësaj popullate në rrethana shpesh të pafavorshme. Sepse, të mbijetosh fatkeqësi dhe katastrofa natyrore të tmerrshme, konfliktet luftarake në rrethinë të afërt, pushtues të fuqishëm, dhe përkundër të gjithave të mbijetosh dhe të zhvillohesh, është me të vërtet një mrekulli e vërtet.

Të lundrosh nëpër oqeanet e jetës, përtej sfidave dhe problemeve të përditshme drejtë të Vërtetës asnjëherë nuk ishte e mundur pa busulle shpirtërore. Vetëm kur e njihni të vërtetën, mund të zgjidhni sjelljen dhe rrugën e drejtë, respektivisht marshrutën e vërtet. Ky, përgjithmonë, ishte ideali në Ulqin dhe Tivar: pajise anijen e vet, merr me vete kë të duash, lundro ku të duash, dhe paç det të qet! Dhe jepja çdokujt të drejtën e tij.

Mostërheqja e vëmendjes, përshtatja etnike dhe fetare dhe lojaliteti ndaj shtetit ishin, po ashtu, mënyra për të siguruar, pak a shumë, ekzistencën normale në kohët e pasigurta, por edhe shpresë se çdo që do t’kalojë, e ato do të mbesin të lirë, ta ruajnë ekzistencën e vet dhe qasjen e tyre ndaj botës e cila karakterizohet nga ideologjia integruese e komuniteteve.

Ulqini dhe Tivari përmes lidhjeve tregtare dhe ndikimeve kulturore ishin të hapur si kah hapësira mesdhetare ashtu edhe kah ajo ballkanike. Ato ndjekin lëvizjet civilizuese dhe formulën kyçe të bashkëjetesës në këto hapësira: që shoqëritë bazohen në drejtësi dhe sjanë ksenofobe. Aty gjithmonë kishte njerëz me ngjyrë tjetër të lëkurës, por ato ishin pjesë e këtyre qyteteve, të integruar në jetën shoqërore dhe kulturore. Thjeshtë, popullsia u mësua me raca, gjuhë dhe konfesione të ndryshme. Kjo është trashëgimi e perandorive të mëdha pjesë të të cilëve ishin, por para së gjithash e traditës së tyre.

Kjo përzierje shekullore e kombeve dhe racave në të cilën çdokush jep nga diçka krijoi qytetarin, Tivarasin dhe Ulqinakun. Ato do të mbesin nëse arrijnë ta ruajnë bërthamën e fortë të ndërkulturalizmit, ngjashëm me ato gurët në majën e Rumisë, të cilët ekzistojnë edhe sot e kësaj dite dhe dëshmojnë për proceset historike pozitive dhe ndryshimet për të cilët po dëshmojmë këtu.

Por edhe faktin historik të vërtetuar: shpirti i bashkëjetesës dhe i solidaritetit ripërtërihet këtu pikërisht në kohët më të vështira.

 (Teksti është bërë në kuadër të projektit “Tregimet interkulturore”, të cilin e realizon OJQ “Ul info”, me përkrahjen financiare të Fondit për Mbrojtjen dhe Realizimin e të Drejtave të Pakicave. Përmbajtja e këtij teksti është përgjegjësi vetëm e autorit dhe në asnjë mënyrë nuk pasqyron qëndrimet e donatorit.)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Tirana – Kryeqyteti Evropian i Rinisë: BAJRAKTARI FOLI NË CEREMONINË PËRMBYLLËSE
Tirana – Kryeqyteti Evropian i Rinisë: BAJRAKTARI FOLI NË CEREMONINË PËRMBYLLËSE

Kryeqiteti i Shqipërisë, Tirana, këtë vitë ishte “Kryeqyteti Evropian i Rinisë”. Sot u mbajt ceremonia përmbyllëse në Pallatin e kongreseve në Tiranë ku ishin zyrtarët

Qendra për Kulturë: TË PREMTËN MBRËMJE ME ELENA KOCAQI
Qendra për Kulturë: TË PREMTËN MBRËMJE ME ELENA KOCAQI

NP “Qendra për Kulturë – Ulqin” nis ciklin e mbrëmjeve me temë letrare, historike, kulturore, sociale… Këtë cikël e kemi titulluar ODA, meqë tubon dashamirë

Në fund të vitit: NË ULQIN LEDRI VULA, ALBAN SKENDERAJ, S.QETKOVIQ…
Në fund të vitit: NË ULQIN LEDRI VULA, ALBAN SKENDERAJ, S.QETKOVIQ…

Javët e fundit të këtij viti do t’i kalojmë në një atmosferë festive, me pije, ushqim, e mbi të gjitha muzikë të mire. Në skenën

CEDIS: EDHE TË ENJTEN PA RRYMË NJË PJESË E KOMUNËS SË ULQINIT
CEDIS: EDHE TË ENJTEN PA RRYMË NJË PJESË E KOMUNËS SË ULQINIT

Nga Sistemi malazez i elektroshpërndarjes (CEDIS) thanë për Portalin Ul-info se të enjten, më 8 dhjetor, në periudhën prej orës 8 deri në 15,00, pa

Prezantohet programi Sweet December: MUND TË TËRHEQIM TURISTËT NGA I GJITHË RAJONI
Prezantohet programi Sweet December: MUND TË TËRHEQIM TURISTËT NGA I GJITHË RAJONI

“Besojmë se kemi eventin më të bukur që do ta ringjallë Ulqinin në këtë periudhë, me të cilin mund të tërheqim mysafirë nga i gjithë