Qyteti i Vjetër i Shasit: DËSHMITARË I VAZHDIMËSISË TONË MIJËVJEÇARE DHE I CIVILIZIMEVE TË MËDHA

Shasi është qyteti i vdekur më atraktiv në bregdetin e Adriatikut, burim i pashtershëm për arkeologët dhe historianët, dëshmitar i vazhdimësisë mijëvjeçare të jetës dhe civilizimeve të mëdha në këtë hapësirë.

Arkeologët pohojnë se lokaliteti i Shasit është më i rëndësishmi për studimin e periudhës nga shekulli 6 deri në sekullin 14 në vendin tonë.

Ky qytet u krijua në themelet e gradishtës ilire, pësoi dëmtime të rënda në tërmetin e vitit 518, e pak kohë pas kësaj ngjarje filloi procesi i ripërtëritjes së tij.

Pak kohë më parë, arkeologët zbuluan objektin nga periudha e Bizantit të hershëm (fillimi i shekullit 6), me varreza të groposura dhe një sasi të madhe materialesh nga kjo periudhë. Po ashtu, është i rëndësishëm gërshetimi i qeramikës romeje, bizantine dhe sllave, që tregon për bashkëjetesën e civilizimeve të mëdha në këtë hapësirë nga shekulli 6 deri në shekullin 10.

Si qytet episkopik Shasi për herë të parë përmendet në bulën e papa Aleksandrit të II nga viti 1067. Në yryshin e tyre të tmerrshëm në vitin 1242, hordhitë e Mongolëve e rrafshuan me tokë, ndërsa disa dekada më vonë u ripërtëri nga mbretëresha serbe Jelena.

Në këtë periudhë, Shasi kishte paranë e vet (sovacii civitas), stemat, skriptoriumet, demokracinë popullore. Atëherë, në kulmin e fuqisë së vet, ishte më i madh se Kotori dhe qendër e famullisë e cila mbante raporte të afërta tregtare me Shkodrën, qytetin më interesant të Ballkanit të Mesëm në 2.5 mijëvjeçarët e fundit.

Por, në fillim të shekullit 15 qyteti u gjymtua nga uria dhe varfëria, që ishin pasojë e konflikteve shumëvjeçare të Balshës së III me Venedikun, prandaj në dokumentet arkivore nga viti 1470 komuna e famshme Svacium përmendet vetëm si një fshat. Nëntë vjet më vonë, Shasi pushtohet nga Osmanët të cilët e sundojnë deri në vitin 1912.

Legjenda e cila daton nga fillim shekulli 16 thotë se qyteti i Shasit kishte kisha sa ka ditë në një vit. “Një pjesë nga koha, e një pjesë nga pushtuesi i furishëm, tani janë 365 varrë”, shton shkrimtari. Të gjitha ato ishin të stolisura me dekorimin arkitektonik që dëshmon për mirëqenien materiale të qytetarëve të Shasit dhe për afinitetet e tyre artistike.

„Shasi është rrëfim i madh, për fat të keq, akoma i patreguar. E tërë kjo zonë, me liqenin e Shasit dhe malin fascinant të Sumës, është unike në çdo pikëpamje. Pas gati gjashtë shekujsh mund të themi se njerëzit aty kanë jetuar me mushkëri të mbushura dhe kanë krijuar historinë, ndërsa ne, në fillim të mijëvjeçarit të tretë, duhet ta zbulojmë në mënyrën e duhur, ta valorizojmë dhe t’ia prezantojmë opinionit vendor dhe turistëve. Shasi dhe Kalaja në Ulqin duhet të jenë brendi ynë“, deklaruan nga Organizata Turistike e Ulqinit.

Pikërisht këto ditë vijojnë kërkimet arkeologjike në këtë qytet të lashtë. Shpresojmë se Shasi i heshtur po zgjohet përsëri.

(Ky tekst u krijua në kuadër të projektit të promovimit të ndërkulturalizmit në Ulqin dhe Tivar, të cilin e financon Ministria e Administratës Publike, Shoqërisë Digjitale dhe Mediave, nga Fondi për nxitjen e pluralizmit mediatik dhe shumëllojshmërisë së mediave.)

Leave a Reply

Your email address will not be published.

KONCERT “ZAUSTAVITE RAT – NDALENI LUFTËN”

Media for All: NË ULQIN MBAHET KONFERENCA E MEDIAVE RAJONALE

Horizonti i Ri: TUBOHEN PËRFAQËSUESIT E MEDIAVE KRYESORE NË GJUHËN SHQIPE

Zëri: Shkolla e parë shqipe u hap më 1258 në Ulqin

Shkolla shqipe ka një traditë të gjatë. Nga hulumtimet e deritashme që kanë gjetur dhe publikuar studiuesit dhe gjuhës shqipe, shkollës shqipe dhe historisë së shqiptarëve vërtetohet se shkollat shqipe kanë një histori prej së

Zëri: Shkolla e parë shqipe u hap më 1258 në Ulqin
Zëri: Shkolla e parë shqipe u hap më 1258 në Ulqin

Shkolla shqipe ka një traditë të gjatë. Nga hulumtimet e deritashme që kanë gjetur dhe publikuar studiuesit dhe gjuhës shqipe, shkollës shqipe dhe historisë së shqiptarëve vërtetohet se shkollat shqipe

Fakulteti në Ulqin: REGJISTRIMI I GJENERATËS SË RE TË STUDENTËVE PËR VITIN AKADEMIK 2022/23
Fakulteti në Ulqin: REGJISTRIMI I GJENERATËS SË RE TË STUDENTËVE PËR VITIN AKADEMIK 2022/23

Fakulteti i Studimeve të Biznesit Mesdhetar në Ulqin bëri të ditur se janë në vazhdim regjistrimet në studimet themelore akademike për vitin 2022/23. Siç thuhet, të gjitha informacionet mund të merren

Komuna: SOT FILLON ASFALTIMI I RRUGËVE TË GËRMUARA
Komuna: SOT FILLON ASFALTIMI I RRUGËVE TË GËRMUARA

  Komuna e Ulqinit njoftoi se të premten do të fillojë asfaltimi i rrugëve të gërmuara, i cili do të zgjasë disa ditë. Vetëqeverisja lokale u ka kërkuar falje qytetarëve që kanë vuajtur nga kjo situatë,

CEDIS: TË PREMTEN PA RRYMË NJË PJESË E KOMUNËS SË ULQINIT
CEDIS: TË PREMTEN PA RRYMË NJË PJESË E KOMUNËS SË ULQINIT

Nga Sistemi malazez i elektroshpërndarjes (CEDIS) thanë për Portalin Ul-info se të premten, më 24 qershor, në periudhën prej orës 08 deri në 14,30, pa energji elektrike do të jetë pjesa e Qytetit përballë

Komuna: BEQIR SELLA KANDIDAT PËR ZËVENDËSKRYETAR
Komuna: BEQIR SELLA KANDIDAT PËR ZËVENDËSKRYETAR

  Zyrtari i lartë i Partisë Demokratike, Beqir Sella, është kandidat për nënkryetar të Komunës së Ulqinit, mëson Portali Ul-info. Ai është deputet i asaj partie në Kuvendin komunal dhe kryen edhe