TIVARI ËSHTË SHEMBULLI MË I MIRË I INTERKULTURALIZMIT NË MAL TË ZI

Tivari (Antivari, Antibareos, Bar) ishte qendra shpirtërore dhe shtetërore e Dioklesë, qytet i cili, njëjtë si Ulqini dhe Shasi, kishte monedhën e vet, stemën, skriptoriumet, demokracinë popullore. Qytet të cilit sulltan Murati i III, me Ahdnamën e vitit 1575, ia vërtetoi privilegjet e mëhershme.

Gjatë tërë historisë këto qytete luftuan për ta ruajtur autonominë, statutet e tyre, zakonet e mira… S’ka Tivar deri te qesar, thoshin banorët e këtij qyteti të lashtë dhe me famë.

Në këtë qytet dhe rrethinat e tij ende jetojnë shumë familje me të njëjtin mbiemër dhe besime të ndryshme.

Dhe kjo është një nga arsyet pse në këtë zonë nuk ka pasur kurrë konflikte ndëretnike dhe ndërfetare dhe se Tivari së bashku me Ulqinin është një nga qytetet më tolerante në Mal të Zi.

Si rezultat, në Tivar ka disa dialekte lokale, secili me karakteristikat e veta, kështu që shpesh në Çarshinë e Vjetër, veçanërisht në ditët e tregut, mund të dëgjoheshin njëkohësisht gjuha malazeze, turqishtja dhe shqipja. Qytetarët, me vullnet të mirë dhe respekt ndaj të tjerëve, komunikonin shumë lehtë.

Këtë, ndoshta, më së miri e dëshmojnë murgeshat të cilët me dekada pareshtur ndihmuan nevojtarët në Spitalin e Përgjithshëm në Tivar (në të cilën shërohen edhe Ulqinakët), pavarësisht nga kombi dhe feja.

Ato me shembullin personal kanë dëshmuar se feja ekziston vetëm si dashuri, si diçka që vetëm me vepra i dhurohet të tjerëve.

Në të kundërt, ajo do të ishte abstrakte dhe si e tillë e padobishme. Feja ka kuptim vetëm kur e rroni në jetën tuaj, por edhe në jetën e të tjerëve. Nga feja e përkufizuar në këtë mënyrë lind filozofia e interkulturalizmit, e cila ndërkohë shndërrohet në doktrinë, eksperiencë e cila ndalon njeriun të veprojë në kundërshtim me imperativin e së drejtës, ndershmërisë dhe dashurisë, madje edhe në kohët më t’vështira. Këtë e dëshmuam në fund të shekullit 20, në këtë periudhë të artë të dhunuesve, mashtruesve dhe frikacakëve.

Po ashtu, u bindëm se mjaftojnë vetëm disa njerëz që kundërshtojnë diversitetin, që të helmojnë atmosferën dhe ta zeherojnë jetën e qyteteve dhe fshatrave tona paqësor. E dinim edhe atëherë që kjo sjellje e paarsyeshme kryesisht është nxitur dhe dirigjuar nga jashtë. Përkundër tërë fuqisë dhe planeve perfide, nuk ia dolën. Sepse, harmonia popullore i ka rrënjët e thella në këto troje. Është paradoksale, por edhe fakt historik i vërtetuar: shpirti i bashkëjetesës dhe i solidaritetit ripërtërihet pikërisht në kohët më të vështira.

Në çdo rast, kontestet fetare dhe shprehjet e rralla të jotolerancës ndaj përfaqësuesve të fesë apo kombit tjetër janë krijuar vetëm atëherë kur këto çështje u shfrytëzuan si shkas për përhapjen e fuqisë politike dhe ekonomike. Dhe kjo ngjau shumë më tepër në qytete, sesa në fshatra.

Mirëpo, edhe atëherë, përfaqësuesit e njërës fe i ndihmuan të tjerët. Kështu ngjau edhe kur deshën t’ia vejnë flakën shtëpive të Mikuliqasve ortodoks, ndërsa komshinjtë muslimanë i dolën në mbrojtje, ose kur ortodoksët mbrojtën shtëpitë e muslimanëve dhe katolikëve në disa pjesë të Tivarit, por edhe gjatë ngjarjeve të përgjakshme nga 1 prilli i vitit 1945, kur në Tivar u vranë një numër i madh i Shqiptarëve nga Kosova. Kosovarët që i shpëtuan pushkatimit, për këtë gjë mund të falënderojnë ndihmën altruiste të shumë Tivarasve – para të gjithëve të atyre ortodoks, por edhe të muslimanëve dhe katolikëve.

(Ky tekst u krijua në kuadër të projektit të promovimit të ndërkulturalizmit në Ulqin dhe Tivar, të cilin e financon Ministria e Administratës Publike, Shoqërisë Digjitale dhe Mediave, nga Fondi për nxitjen e pluralizmit mediatik dhe shumëllojshmërisë së mediave.)

Leave a Reply

Your email address will not be published.

KONCERT “ZAUSTAVITE RAT – NDALENI LUFTËN”

Media for All: NË ULQIN MBAHET KONFERENCA E MEDIAVE RAJONALE

Horizonti i Ri: TUBOHEN PËRFAQËSUESIT E MEDIAVE KRYESORE NË GJUHËN SHQIPE

TAEKWONDO ULQINI: TETË MEDALJE NGA TURNEU NË SARAJEVË

Të shtunën me datë 24.09.2022 në Sarajevë u mbajtë turneu ndërkombëtarë “Hadzici friends” në sportin e Taekwondo-së për të dy disciplinat, Ndeshje dhe Forma. Ky aktivitet i Taekwodo-së mblodhi 480 sportist, 41 ekipe nga 5

TAEKWONDO ULQINI: TETË MEDALJE NGA TURNEU NË SARAJEVË
TAEKWONDO ULQINI: TETË MEDALJE NGA TURNEU NË SARAJEVË

Të shtunën me datë 24.09.2022 në Sarajevë u mbajtë turneu ndërkombëtarë “Hadzici friends” në sportin e Taekwondo-së për të dy disciplinat, Ndeshje dhe Forma. Ky aktivitet i Taekwodo-së mblodhi

Harasani: KRYEMINISTRI ABAZOVIQ MAHNITI TË PRANISHMIT NË KOMBET E BASHKUARA DHE NA BËRI KRENAR
Harasani: KRYEMINISTRI ABAZOVIQ MAHNITI TË PRANISHMIT NË KOMBET E BASHKUARA DHE NA BËRI KRENAR

Zëvendës Sekretari i Përgjithshëm i Qeverisë së Malit të Zi, mr Ilir Harasani, i cili është pjesë e delegacionit shtetëror që ndodhet për vizitë zyrtare në SHBA dhe në Asamblenë e Përgjithshme të Kombeve

Organizata turistike: NË ULQIN MBI KATËR MIJË TURISTË, POTHUAJSE TË GJITHË TË HUAJ
Organizata turistike: NË ULQIN MBI KATËR MIJË TURISTË, POTHUAJSE TË GJITHË TË HUAJ

Këto ditë në rivierën e Ulqinit po qëndrojnë 4.139 mysafirë, njoftuan nga Organizata Turistike. Numri më i madh i turistëve pushon në akomodime private, 2,923, 1.137 në hotele, ndërsa 79 të ftuar në kampe

Hotel “Mediteran”: SHITJA E INVENTARIT – SHUMË E VOLITSHME
Hotel “Mediteran”: SHITJA E INVENTARIT – SHUMË E VOLITSHME

Duke filluar nga 999 euro për çelës – Ti merr gjithçka brenda. +382 69 154180 Hotel Mediteran Ulcinj – Ulqin https://www.facebook.com/photo?fbid=5362660407189709&set=pcb.5362662537189496

Komuna: PUNËTORIA KREATIVE ME RASTIN E DITËS SË SHTETIT EKOLOGJIK
Komuna: PUNËTORIA KREATIVE ME RASTIN E DITËS SË SHTETIT EKOLOGJIK

Me rastin e shënimit të 31-vjetorit të shpalljes së Malit të Zi shtet ekologjik, në organizim të Sekretariatit për Bujqësi, Zhvillim Rural dhe Ekologji, të marten në hapsirat e Komunës së Ulqinit është