Në agim, ndërsa në qytetet e mëdha të botës miliona njerëz zgjohen me tingujt e alarmit dhe detyrat e tyre të para, jeta në Mesdhe fillon me një ritëm tjetër. Banorët e moshuar hapin ngadalë dritaret, bëjnë kafe, flasin me fqinjët dhe vazhdojnë detyrat e përditshme që kanë bërë për dekada.
Shumë prej tyre janë mbi 80 vjeç. Por kur i pyet se cili është sekreti i tyre, ata rrallë do të përmendin një dietë të veçantë, suplemente të shtrenjta apo trajtime moderne kundër plakjes. Përgjigja e tyre zakonisht është: familja, miqtë, ushqimi i thjeshtë dhe jeta pa shumë nxitim.
Por edhe këtu, ritmi i përshpejtuar i jetës dhe mungesa e kohës kanë ndryshuar shumë zakonet tona gastronomike. Ushqimi i shpejtë dhe ushqimi i gatshëm u konsumuan gjithnjë e më shumë, pavarësisht faktit se, për shembull, kuzhina tradicionale e Ulqinit është edhe më e shëndetshme edhe më e vlerësuar. Ne u bëmë më të vetëdijshëm për këtë gjatë pandemisë.
Është një lloj ushqimi i ngadaltë që mund të shijohet më shumë sesa të hash një hamburger ose hot dog, ose ushqim që përgatitet shpejt nga përbërës me origjinë të panjohur, të destinuar për konsum të shpejtë, i cili ka të njëjtën pamje dhe shije kudo në botë.
Kuzhina autoktone e Ulqinit është e kundërta e ushqimit të shpejtë. Ajo bazohet në traditë, ekologji dhe zhvillim të qëndrueshëm, dhe për këtë arsye çdo ditë ka gjithnjë e më shumë adhurues që përpiqen të jetojnë në përputhje me këtë filozofi të lavdërueshme jo vetëm të ushqimit, por edhe të jetës.
Ngrihet një pyetje logjike: pse të hamë diçka shpejt, nga çdo gjë që ka ardhur nga kush e di se ku, kur mund të shijojmë ngadalë ushqim të mirë, natyral dhe të shëndetshëm sezonal vendas të pasur jo vetëm me shije, por edhe me lëndë ushqyese.
Konsumimi i ushqimit tradicional kontribuon gjithashtu në ruajtjen e biodiversitetit, ose ruajtjen e kulturave bimore dhe specieve shtazore të vendit që përfundimisht do të binin në harresë dhe do të zhdukeshin.
Kjo shihet më së miri nga rasti i bamjes, e cila është bërë një brend e Ulqinit, në nder të së cilës organizohet eventi më i famshëm gastronomik në rajonin tonë.
Ajo që nevojitet tani është të hapen restorante slow food në Ulqin, siç janë në Tivarin e Vjetër. Dhe të gjithë funksionojnë shkëlqyeshëm.
Siç thotë aktori i famshëm Stanley Tuqi, nuk ka rëndësi nëse ushqimi është perfekt. Është e rëndësishme që të përgatitet me kujdes.
Në fund të fundit, është detyrimi ynë të ruajmë atë që na bën të veçantë. Askush tjetër nuk mund ta bëjë këtë për ne.
Ky tekst u krijua në kuadër të projektit “Kultura e kuzhinës: të gjitha shijet e Ulqinit”, i cili financohet nga Ministria e Kulturës dhe Medias, nga Fondi për Nxitje të Pluralizmit dhe Diversitetit të Medias. Përmbajtja e këtij teksti është përgjegjësi e vetme e OJQ-së “Ul info” dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Ministrisë.
