Vendet e shenjta ndërkulturore: Shën Mëria e Rotecit

Virgjëresha e bekuar Mëria (në islam hazreti Merjem) dhe kulti i saj janë të rrënjosura në kultin e Tivarit dhe Ulqinit. Jo vetëm për faktin se ajo është gruaja më e mirë dhe më e çmuar që eci në Tokë po, ndoshta, edhe për arsye se sipas mentalitetit të këtushëm gruaja gjithmonë mbante vendin e nderit. Në veçanti gruaja e shenjtë siç ishte Mëria e bekuar, shembulli dhe simboli më i bukur i dëlirësisë, pastërtisë, mëshirës dhe përkushtimit të plotë ndaj Zotit të Dashur.

Reliket e Shën Vladimirit prej vitit 1018 gjendeshin në manastirin “E Papërlyera e Krajës”, në shpatet e Rumisë, të cilin e ndërtoi sunduesi Pjetri, në mesin e shekullit 10. Në këtë kish bënin pelegrinazh besimtarët nga e tërë Prevalitana (Dioklea) për pothuajse 200 vite, deri kur eshtrat e tija u transferuan në Durrës.

Në kepin e vogël Rotec, në relievin e vetmuar në pjesën veriore të gjirit të Tivarit, gjendej një nga vendet e shenjta mëriane më të njohura në bregun lindor të Adriatikut – opatia benediktiane e Shën Mërisë së Rotecit. Prej shekullit 13, me ardhjen e ikonës së Shën Mërisë, ky vend bëhet pikë e rëndësishme e pelegrinazhit, e famshme dhe e pasur, abatët e së cilës i emëron vet papa i Romës. Për këtë arsye opatia e Rotecit, gjatë tërë ekzistencës së vet shumëshekullore, kishte rëndësi të madhe ekonomike, politike dhe diplomatike dhe ishte qendër e rëndësishme intelektuale e Zetës.

Së bashku me ikonën ishte edhe kripta (galeria e nëndheshme) me relike të shumta, që tërhiqnin pelegrinët nga zonat e afërta dhe të largëta. Të gjithë ato vinin me qejf dhe dhuronin me bollëk dhjatët, paratë dhe sendet e veta për nevojat kishtare, si dhe me testamente me të cilët, jo rrallëherë, tërë pronën e vet ia linin kësaj opati.

Detarët e kishin vendstrehim opatinë e Rotecit dhe në shenjë lojaliteti dhe falënderimi gjatë kthimit nga udhëtimi sillnin dhurata nga e tërë bota. Me këtë vepër në veçanti dalloheshin Dubrovnikasit dhe Kotorrasit.

Në pronat e kësaj opatie të cilët shtriheshin deri tek Petrovaci (Castel Lastva), u krijua vendi Sutomore, i cili sipas saj e morri emrin (Santa Maria).

Katolikët me shekuj shkonin në Rotec dy herë në vit, për të Enjten e Shenjtë, dy muaj pas Pashkëve dhe më 15 gusht, për Zojën e Madhe (Ngritja e Mërisë), gjersa besimtarët ortodoks shkojnë në pelegrinazh më 3 qershor, për Ditën e Konstandinit.

Pikërisht fal kultit të Shën Mërisë në Shas edhe Ulqini në mesjetë është bërë vend pelegrinazhi, magnet për besimtarët nga i tërë rajoni dhe Dalmacia.

Përveç kishës – manastirit monumental të Shën Mërisë në Shas, këtu veçanërisht është veçuar kisha katedrale e Shën Mërisë (S. Mariae maioris) në pjesën e poshtme të Kalasë së Ulqinit, e ndërtuar në fillim të shekullit 9. Pozita e saj ishte e dukshme për të gjithë ato që vinin në qytet përmes rrugës detare ose të cilët lundronin nëpër Adriatik.

Kulti i Shën Mërisë ishte aq fortë i shprehur saqë për këtë arsye ajo në mesjetë ishte mbrojtësja e qytetit të Ulqinit.

Edhe në pjesën e sipërme të Kalasë së Ulqinit në vitin 1510 u ndërtua kisha e Shën Mërisë e cila, pasi që Ulqini u pushtua nga Osmanlinjtë në vitin 1571, u riemërua në xhaminë e sulltan Selimit të II. Haxhi Halil Skura në vitin 1693 e ndërtoi minaren nga guri i gdhendur, në sipërfaqen katrore e cila shkon duke u ngushtuar deri në maje.

Kisha- xhamia me shekuj është monumenti më i bukur i bashkëjetesës së Perëndimit dhe Lindjes në arkitekturën e Ulqinit.

(Ky tekst u krijua në kuadër të projektit të promovimit të ndërkulturalizmit në Ulqin dhe Tivar, të cilin e financon Ministria e Administratës Publike, Shoqërisë Digjitale dhe Mediave, nga Fondi për nxitjen e pluralizmit mediatik dhe shumëllojshmërisë së mediave.)

Leave a Reply

Your email address will not be published.

KONCERT “ZAUSTAVITE RAT – NDALENI LUFTËN”

Media for All: NË ULQIN MBAHET KONFERENCA E MEDIAVE RAJONALE

Horizonti i Ri: TUBOHEN PËRFAQËSUESIT E MEDIAVE KRYESORE NË GJUHËN SHQIPE

Qendra për kulturë: TË MARTËN FILLON “SKENA VERORE – ULQIN 2022”
Qendra për kulturë: TË MARTËN FILLON “SKENA VERORE – ULQIN 2022”

Qendra për Kulturë njoftoi se të martën, më 5 korrik, do të shënohet zyrtarisht fillimi i “Skenës Verore – Ulqin 2022”. Hapja e këtij festivali është planifikuar në Molen e Madhe, nën bedenet e Kalasë,

Podgoricë: KRIPORJA PRONË E SHTETIT, AKSIONARËT PO PËRGATITIN PADI
Podgoricë: KRIPORJA PRONË E SHTETIT, AKSIONARËT PO PËRGATITIN PADI

Toka e Kriporës së Ulqinit, gati 15 milionë metra katrorë, është e regjistruar këtë javë në kadastër si pronë e shtetit të Malit të Zi, shkruan “Dan”. Administratori i falimentimit të Kriporës, Zharko

OT: MBI 15 MIJË TURISTË QËNDROJNË NË RIVIERËN E ULQINIT
OT: MBI 15 MIJË TURISTË QËNDROJNË NË RIVIERËN E ULQINIT

Në ditën e parë të korrikut të këtij viti në rivierën e Ulqinit pushojnë 15.097 mysafirë, është kumtuar ngaOrganizata Turistike. Siç thuhet, më shumë se një e treta të tyre janë në hotele, gjëgjësisht

Sella: DO TË RRITET BUXHETI PËR MBËSHTETJEN E TË TË RINJVE
Sella: DO TË RRITET BUXHETI PËR MBËSHTETJEN E TË TË RINJVE

Nënkryetari i Komunës së Ulqinit Beqir Sella tha që administrata e re është dhe do të jetë në mbështetje të të rinjve dhe projekteve me fokus të rinjtë.   Sipas fjalëve të tij, Komuna e Ulqinit do

Gjeka Nënave të Srebrenicës: JU JENI EDHE NËNAT TONA
Gjeka Nënave të Srebrenicës: JU JENI EDHE NËNAT TONA

Ministri për drejtat e njeriut dhe pakicave në Qeverinë e Malit të Zi Fatmir Gjeka dhe perfaqësuesi i Aleancës Qytetare Milan Radoviq dhuruan sot një shami për Nënat e Srebrenicës. “Thonë se Zoti i do